Evropska crypto industrija ulazi u jednu od najvažnijih regulatornih faza do sada.

MiCA
Bitne tačke
  • MiCA prelazni period završava se 1. jula 2026. godine i nelicencirane kompanije više neće smjeti pružati usluge korisnicima u EU.
  • Stručnjaci procjenjuju da bi čak 75% pre-MiCA crypto firmi moglo izgubiti regulatorni status.
  • Milioni evropskih korisnika i dalje koriste platforme koje nemaju MiCA odobrenje, što bi moglo dovesti do masovnih migracija korisnika u narednim mjesecima.

Prelazni period predviđen regulativom Markets in Crypto-Assets Regulation (MiCA) zvanično se završava 1. jula 2026. godine, nakon čega kompanije bez odgovarajuće licence više neće smjeti pružati usluge korisnicima u Evropskoj uniji.

Za mnoge firme to neće biti administrativna formalnost.

Moglo bi značiti kraj poslovanja na jednom od najvećih finansijskih tržišta na svijetu.

Evropski regulatori šalju jasnu poruku

Evropsko regulatorno tijelo European Securities and Markets Authority (ESMA) poručilo je da će svaka kompanija koja nakon 1. jula nastavi pružati crypto usluge bez MiCA odobrenja biti u direktnom kršenju evropskog zakonodavstva.

Regulator očekuje da firme koje nijesu dobile licencu sprovedu organizovano gašenje poslovanja i omoguće korisnicima da prebace sredstva prema licenciranim platformama ili self-custody wallet rješenjima.

Drugim riječima, period tolerancije se završava.

Od jula počinje puna primjena MiCA pravila.

Hiljade registrovanih firmi, ali svega nekoliko stotina licenci

Najveći problem za industriju je ogroman jaz između broja postojećih kompanija i broja izdatih licenci.

Prema podacima advokatske kancelarije Hogan Lovells, u Evropi je tokom 2024. godine poslovalo više od 3.000 registrovanih pružalaca crypto usluga.

Međutim, u maju 2026. godine svega 194 kompanije posjedovale su punu MiCA autorizaciju.

Čak i prema novijim podacima ESMA registra, broj odobrenih pružalaca usluga kretao se oko 204 kompanije.

To znači da veliki dio tržišta i dalje nije završio regulatorni proces.

Zbog toga pravni stručnjaci procjenjuju da bi čak 75% kompanija koje su poslovale prije MiCA regulative moglo izgubiti pravo rada nakon isteka prelaznog perioda.

MiCA uvodi evropski “passporting” model

Jedna od najvažnijih karakteristika MiCA sistema jeste tzv. passporting mehanizam.

Kompanija koja dobije licencu u jednoj članici EU može zatim legalno pružati usluge korisnicima širom svih 27 država članica.

To stvara potpuno novo tržište za crypto kompanije.

Ali istovremeno povećava značaj nacionalnih regulatora koji odlučuju o izdavanju licenci.

Brzina i kvalitet procesa odobravanja sada direktno utiču na konkurentnost pojedinih evropskih jurisdikcija.

Francuska najavljuje ozbiljne kazne

Dok pojedine države još uvijek završavaju implementaciju MiCA okvira, Francuska je među najagresivnijim regulatorima.

Francuski regulator Autorité des marchés financiers (AMF) upozorio je da će samo licencirane kompanije moći pružati usluge francuskim korisnicima nakon 1. jula.

Kršenje pravila moglo bi dovesti do:

  • zatvorske kazne do dvije godine
  • novčane kazne od 30.000 eura
  • blokiranja web stranica
  • javnog stavljanja na regulatorne crne liste

Predsjednica AMF-a Marie-Anne Barbat-Layani nedavno je izjavila da je za kompanije “izuzetno hitno” da završe proces licenciranja.

To pokazuje da regulatori ne planiraju duži period tolerancije.

Korisnici bi mogli osjetiti promjene već narednih sedmica

Za evropske korisnike posljedice neće biti iste na svim platformama.

Kompanije koje su već dobile MiCA licencu trebalo bi da nastave normalno poslovanje.

Međutim, korisnici bi mogli dobiti zahtjeve za:

  • ponovno potvrđivanje identiteta
  • prihvatanje novih uslova korišćenja
  • prelazak na drugu evropsku pravnu strukturu iste kompanije

Mnogo veći problem predstavljaće platforme koje nijesu dobile regulatorno odobrenje.

Takve firme moraće obustaviti nove depozite i omogućiti korisnicima povlačenje sredstava ili transfer na licencirane servise.

Milioni Evropljana i dalje koriste nelicencirane platforme

Uprkos približavanju roka, veliki broj korisnika i dalje koristi platforme koje nemaju MiCA autorizaciju.

Prema analizi kompanije OKX Europe, oko 60% evropskih crypto korisnika i dalje trguje preko nelicenciranih platformi.

Istraživanje pokazuje da je od 18,5 miliona preuzimanja crypto aplikacija u Evropi tokom prethodne godine čak 7,6 miliona otišlo na servise koji nemaju validnu MiCA licencu.

To znači da bi značajan broj korisnika mogao biti primoran da mijenja platformu tokom narednih mjeseci.

MiCA ulazi u najvažniji test do sada

Evropska unija godinama je predstavljala MiCA regulativu kao prvi sveobuhvatni regulatorni okvir za digitalnu imovinu na velikom tržištu.

Sada dolazi trenutak kada će se pokazati da li sistem zaista funkcioniše.

Ako tranzicija prođe uspješno, EU bi mogla postati najregulisanije i najpredvidivije crypto tržište na svijetu.

U suprotnom, postoji rizik da se tržište podijeli između država koje brzo izdaju licence i onih koje zaostaju u procesu.

Zaključak

Rok od 1. jula predstavlja možda najvažniji trenutak za evropsku crypto industriju od nastanka MiCA regulative.

Kompanije koje nijesu završile proces licenciranja suočavaju se sa mogućim gašenjem poslovanja unutar EU, dok će korisnici morati provjeriti da li njihove platforme ispunjavaju nove regulatorne zahtjeve.

Narednih nekoliko sedmica pokazaće da li MiCA zaista može postati globalni model za regulaciju digitalne imovine ili će izazvati novu fazu konsolidacije evropskog crypto tržišta.

Povezane objave